Een schutting tot ongeveer 1 meter hoog kan vrijwel overal op het perceel zonder vergunning worden geplaatst, ongeacht of die aan de straatkant of achter het huis staat. Wilt u hoger, dan hangt het antwoord af van de precieze plek: in het achtererfgebied — kort gezegd het deel van de tuin achter de voorgevel van de woning — geldt vergunningvrij bouwen tot 2 meter meestal als landelijke basisregel. Staat de schutting in het voorerfgebied, doorgaans de voortuin aan de straatkant, dan blijft de grens doorgaans bij 1 meter liggen, ook als het om een schutting van steen, hout of gaas gaat.
Deze indeling in voor- en achtererfgebied komt uit de landelijke basisregels voor vergunningvrij bouwen. Gemeenten mogen die regels via het omgevingsplan aanvullen of op onderdelen aanscherpen, waardoor de exacte grens per gemeente kan verschillen. Daarnaast speelt, los van de vergunningsvraag, het burenrecht een rol zodra de schutting op of vlak bij de erfgrens met de buren komt te staan: dat is civiel recht en kent een eigen maximum voor erfafscheidingen dicht bij de perceelgrens. Beide regelingen kunnen dus naast elkaar van toepassing zijn.
Waarom de plek op het perceel de doorslag geeft
De reden achter dit onderscheid ligt in het uitgangspunt van vergunningvrij bouwen: aan de straatkant weegt het straatbeeld zwaarder mee dan in een achtertuin die vanaf de openbare weg meestal niet zichtbaar is. Een hoge erfafscheiding aan de voorkant kan het zicht op de gevel en de openheid van de straat beïnvloeden, terwijl diezelfde hoogte achter het huis vooral de eigen tuin en die van de buren raakt. Om die reden ligt de vrije hoogte in het achtererfgebied doorgaans hoger dan in het voorerfgebied.
Wat telt als voorerfgebied en wat als achtererfgebied
De grens tussen beide gebieden loopt in de praktijk meestal bij het verlengde van de voorgevel van de woning: alles daarachter geldt als achtererfgebied, alles ervoor als voorerfgebied. Bij hoekwoningen en percelen met een bijzondere vorm kan die lijn minder vanzelfsprekend liggen, en trekken gemeenten die soms net iets anders. Wie twijfelt of een deel van de tuin nog als voor- of als achtererfgebied telt, doet er goed aan dit specifiek voor het eigen perceel na te gaan voordat er een schutting wordt besteld.
Wanneer een hogere schutting toch vergunningvrij kan zijn
De genoemde maten zijn een basisregel, geen absoluut plafond. Sommige omgevingsplannen kennen bijvoorbeeld ruimere maten toe rond bedrijfspercelen, opslagterreinen of specifieke bestemmingen, of juist strengere maten in beschermde straat- en dorpsgezichten. Ook kunnen er aanvullende voorwaarden gelden, zoals eisen aan het materiaal of de doorzichtigheid van het hekwerk. Wat op het ene bedrijventerrein zonder vergunning kan, hoeft dat elders in dezelfde gemeente niet te zijn.
Wat de gemeente er zelf aan mag veranderen
Omdat het omgevingsplan per gemeente wordt vastgesteld, verschillen niet alleen de toegestane hoogtes soms net iets, maar ook de leges die worden gerekend wanneer een vergunning wel nodig blijkt, en de tijd die de beoordeling in beslag neemt. Dat maakt schutting-vergunningen een goed voorbeeld van waarom twee buurgemeenten een verschillend antwoord kunnen geven op exact dezelfde bouwsituatie. Op de vergunningenpagina per situatie staat per onderwerp uitgewerkt wanneer dat zo is en waar dat verschil vandaan komt.
Erfafscheiding en de buren: een aparte regeling
Naast de vergunningsvraag kent het Burgerlijk Wetboek een eigen bepaling over erfafscheidingen die vlak bij de grens met de buren staan. Die regeling gaat niet over een vergunning van de gemeente, maar over de onderlinge verhouding tussen buren, en kan een ander maximum aanhouden dan de vergunningsvrije hoogte uit het omgevingsplan. Een schutting kan dus vergunningvrij zijn volgens de gemeente en toch onderwerp van gesprek worden met de buren op basis van die andere regeling. Bij twijfel over die civielrechtelijke kant is een jurist of de rechtbank het aangewezen aanspreekpunt, niet de gemeente.
Hoe u zeker weet hoe het voor uw perceel zit
Omdat de landelijke basisregel, het omgevingsplan van de gemeente en eventueel welstand samen bepalen of een schutting vergunningvrij is, is de veiligste route om dat na te gaan voordat er wordt besteld of geplaatst. Permi.eu haalt de geldende regels en, waar van toepassing, de leges rechtstreeks op uit de officiële regelgeving van de gemeente, met de vindplaats en de peildatum erbij, zodat duidelijk blijft waar een antwoord vandaan komt. Meer over die werkwijze staat op de pagina over waar de informatie vandaan komt.
Wilt u voor uw eigen adres en de gewenste hoogte weten of er een vergunning nodig is, en wat die eventueel kost? Doe dan de gratis check in een paar vragen, of lees eerst de meest gestelde vragen over vergunningvrij bouwen door.