Een carport is bouwkundig gezien vaak simpel: een dak op palen, soms met een lage wand. Toch is dat niet de reden waarom veel carports zonder vergunning gebouwd mogen worden. Bepalend is waar op het perceel de carport komt te staan. Staat hij in het achtererfgebied en blijft hij binnen de maten die de regeling daarvoor noemt, dan is vergunningvrij bouwen vaak mogelijk. Staat hij aan de voorkant, naast de openbare weg of dichter bij de straat dan de voorgevel, dan is een omgevingsvergunning meestal wel nodig.
De reden dat juist deze vraag zoveel ondernemers bezighoudt, is dat een carport vaak samenvalt met een oprit aan de voorkant van het bedrijfspand of de woning boven de garage. Precies dat maakt het onderscheid tussen voor- en achtererfgebied hier belangrijker dan bij een dakkapel of een schuur. Wie een carport plaatst zonder eerst te kijken naar de positie op het perceel, loopt het risico een aanvraag te missen die wel nodig was, of juist onnodig een vergunning aan te vragen voor iets dat al vergunningvrij mocht.
Waarom de plek zwaarder weegt dan de constructie
De regels voor vergunningvrij bouwen kijken niet primair naar wat u bouwt, maar naar waar. Een bijbehorend bouwwerk zoals een carport, schuur of overkapping valt in het achtererfgebied onder een ruimere regeling dan diezelfde constructie aan de voorkant van het perceel. Dat komt doordat de voorkant van een pand doorgaans het straatbeeld bepaalt, en gemeenten daar meer grip op willen houden via het omgevingsplan en de welstandstoets. Een carport die vanaf de openbare weg zichtbaar is, wordt daarom anders beoordeeld dan eenzelfde bouwwerk achter het pand.
Dit betekent in de praktijk dat twee identieke carports, geplaatst door twee buurbedrijven, verschillend beoordeeld kunnen worden als de een in het achtererfgebied staat en de ander ervoor. Het gaat dus niet om de vraag "mag een carport zonder vergunning", maar om de vraag "waar op dit specifieke perceel staat hij, en wat zegt het omgevingsplan daar over bouwen".
Vergunningvrij in het achtererfgebied: de voorwaarden
Voor bijbehorende bouwwerken in het achtererfgebied gelden voorwaarden over onder meer de oppervlakte die u al dan niet vergunningvrij mag bebouwen, de hoogte van het bouwwerk en de afstand tot de perceelgrens. Een carport telt daarbij mee in de optelsom van alles wat al aan bijgebouwen op het perceel staat: een schuur, een aanbouw en een carport worden samen getoetst aan de maximale oppervlakte die de regeling toestaat. Wie al dicht tegen die grens aan zit, kan met een carport alsnog over de grens van vergunningvrij bouwen heen gaan, ook als de carport op zichzelf een kleine constructie is.
De exacte maten en oppervlaktes staan in de regeling zelf en verschillen niet zozeer per gemeente als wel per situatie: de grootte van het perceel en het bestaande bebouwingspercentage spelen mee. Voor een preciezere inschatting van wat op uw perceel nog vergunningvrij kan, is het raadzaam de situatie te toetsen aan het bouwvlak en het achtererfgebied zoals die voor uw pand zijn vastgelegd. In vijf vragen ziet u waar u staat, zonder dat u eerst de hele regeling hoeft door te spitten.
Aan de voorkant of naast de openbare weg
Staat de beoogde carport aan de voorkant van het pand, bijvoorbeeld direct naast de oprit vanaf de straat, dan valt die doorgaans buiten de vergunningvrije regeling voor bijbehorende bouwwerken. Dat geldt ook wanneer de carport weliswaar naast het pand staat, maar dichter bij de voorgevelrooilijn ligt dan de regeling toestaat. In die gevallen is een omgevingsvergunning nodig, en toetst de gemeente onder meer aan het omgevingsplan en, waar van toepassing, aan welstand. Dit is precies het punt waarop een carport verschilt van bijvoorbeeld een dakkapel: bij een dakkapel is het onderscheid voor- of achterdakvlak, bij een carport is het de positie ten opzichte van de voorgevelrooilijn en de openbare weg.
Wat een carport onderscheidt van een aanbouw of schuur
Een carport wordt in de meeste regelingen aangemerkt als bijbehorend bouwwerk, net als een schuur of een aanbouw. Toch verschilt de beoordeling in de praktijk omdat een carport vaak open van constructie is en aan de voorkant van een perceel staat, terwijl een aanbouw doorgaans aan de achterkant wordt gerealiseerd. Wie twijfelt of een geplande carport nog binnen de vergunningvrije maten valt, doet er goed aan de opgetelde oppervlakte van alle bijgebouwen op het perceel in kaart te brengen voordat de bouw begint.
Wat te doen als u twijfelt
Omdat de uitkomst sterk afhangt van de exacte ligging op het perceel, de bestaande bebouwing en het geldende omgevingsplan, is een individuele toets nodig om zekerheid te krijgen. Voor de eigen situatie is het raadzaam de gemeente of een jurist te raadplegen; dit artikel beschrijft de algemene lijn, niet de uitkomst voor een specifiek perceel. Op permi.eu vindt u per vergunningtype uitgezocht wat voor uw gemeente geldt, inclusief de vindplaats in de officiële regeling en de peildatum waarop die is opgehaald.
Wilt u weten hoe wij die informatie ophalen en waarom de leges per gemeente verschillen? Dat leggen wij uit op de pagina over hoe de informatie tot stand komt. Twijfelt u alleen over de plek van uw carport op het perceel, doe dan eerst de gratis check, of lees de andere onderwerpen na in de veelgestelde vragen over vergunningvrij bouwen.